هورمون های جنسی

هورمون های جنسی

آزمایشگاه در اهواز | آزمایشگاه

هورمون‌ها دسته‌ای از مواد شیمیایی هستند که به مقدار بسیار اندکی در بدن تولید می‌شوند و دارای اثرات تنظیمی برای حفظ وضعیت طبیعی بدن می باشند. کاهش و یا افزایش میزان این هورمون ها می‌تواند سبب ایجاد برخی بیماری‌های مهم در انسان شوند. هورمون‌ها از غدد مخصوصی در بدن ترشح می شوند هورمون های جنسی بطور عمده در غدد جنسی (تخمدان و بیضه) از کلسترول ساخته می شوند. این هورمون ها همچنین به مقدار کمی در بافت های دیگر مانند غدد فوق کلیوی ، جفت، کبد و غیره نیز تولید می شوند. عدم تعادل هورمون های جنسی بیماریهای مختلفی نظیر بلوغ زودرس، سندرم های زنانگی، ناباروری و عدم بروز صفات جنسی ثانویه را به دنبال دارد.

 

هورمون های زنانه

استروژن (Estrogen)

هورمون های زنانهبه دسته‌ای از هورمون‌ها شامل استریول، استرادیول و استرون اطلاق می‌شود که در بدن خانم‌ها تولید می‌شوند. استروژن‌ها به طور عمده در تخمدان‌ها، بیضه ها و آدرنال از آندروژن های آندروستن دیون و تستوسترون ساخته می‌شوند. استروژن در خانم ها در سیکل طبیعی تخمدان، در مرحله فولیکولی از تخمک آزاد می شود. این هورمون باعث رشد دستگاه تولیدمثلی زن و ایجاد صفات زنانه مثل بزرگ شدن سینه‌ها در جنس مونث و داشتن صدای ظریف زنانه می‌شود. میزان ترشح این هورمون در دوران کودکی بسیار کم است و در هنگام بلوغ ترشح آنها زیاد می‌شود و موجب بروز صفات جنسی در خانم ها می شود. استروژن‌ها همچنین موجب افزایش فعالیت استخوان‌سازی می شوند و توزیع چربی را در بدن به فرم زنانه (بیشتر در سینه‌ها، باسن و ران‌ها) درمی‌آورند. استروژن در جدار رحم باعث رشد و پرخونی آندومتر (دیواره داخلی رحم) می شود. همچنین در هیپوتالاموس میزان آزاد شدن هورمون محرک غدد جنسی را کاهش داده و موجب کاهش آزاد شدن FSH و LH از غده هیپوفیز می شود. بعد از یائسگی تقریبا هیچ استروژنی در بدن تولید نمی‌شود، بنابراین فعالیت استخوان‌سازی در بدن بسیار کاهش می‌یابد. این حالت اگر شدید باشد، منجر به بروز پوکی استخوان در سنین بعد از یائسگی در زنان می‌شود. سنجش استروژن در موارد ارزیابی سطح استروژن در بیماران دارای سیکل قاعدگی غیر طبیعی، خونریزی غیر طبیعی به مقدار زیاد،بررسی بلوغ جنسی، ناباروری، وجود ویژگی های زنانه (ژنیکوماستی)، پایش درمان های هورمونی جایگزین در دوران یائسگی، به عنوان تومورمارکر (تشخیص تومورهای تولید کننده استروژن) و بررسی عملکرد تخمدان استفاده می شود.

استرادیول (17- بتا استرادیول)

استرادیول (E2) در تخمدان تولید می شود. زنان دارای مکانیسم پس نوردی برای این هورمون می باشند به طوری که کاهش سطح E2 موجب تحریک هیپوتالاموس و عوامل آزاد کننده گنادوتروپین ها می گردد که این امر باعث تحریک هیپوفیز و ترشح هورمون های FSH و LH می شود. این هورمون ها موجب تحریک تخمدان و تولید E2 می گردند. میزان این هورمون در مرحله تخمک گذاری سیکل ماهانه به حداکثر می رسد. درآقایان نیز مقدار کمی از این هورمون تولید می شود؛ حدود یک سوم استروژن در بیضه ها و بقیه آن از تبدیل تستوسترون و استرون در بافت های محیطی حاصل می گردد. میزان زیادی از استرادیول در سرم به شکل متصل به آلبومین و گلوبولین متصل شونده به هورمون­های جنسی (SHBG) می باشتند وتنها 3-2 درصد به شکل آزاد وجود دارد.